Akropol ateński.html
| Akropol ateńskia Lista światowego dziedzictwa UNESCO |
|
| Kraj | |
| Spełniane kryterium | i, ii, iii, iv, vi |
| Charakterystyka | #404 |
| Regionb | Europa i Ameryka Północna |
| Historia wpisania na listę | |
| Wpisanie na listę: | 1987 na 11. sesji |
| a Oficjalna nazwa wpisana na liście UNESCO b Oficjalny podział dokonany przez UNESCO |
|
Akropol ateński (gr. akropolis - górne miasto) to położone w Atenach wapienne wzgórze o wysokości względnej 95 m. Był on ufortyfikowanym wzgórzem, na którym już w czasach mykeńskich zbudowano cytadelę. W okresie późniejszym Akropol stał się miejscem kultu. Świątynie zbudowane w okresie archaicznym zostały zniszczone podczas wojen perskich. Podczas odbudowy zainicjowanej przez Peryklesa powstał tu kompleks świątyń: Partenon, Erechtejon, Apteros, sanktuarium Artemidy Brauronia i Propyleje. Zniszczone rzeźby, elementy starszych budowli zostały użyte przy poszerzaniu tarasu w kierunku południowym (odnaleziono je podczas prac archeologicznych rozpoczętych w latach siedemdziesiątych XVIII wieku, w tzw. "gruzowisku perskim"). Perykles odbudowę Akropolu powierzył Fidiaszowi. W pracach uczestniczyli także inni wielcy architekci greccy: Iktinos, Mnesikles i Kallikrates.
Spis treści |
edytuj Budowle
- Partenon - świątynia zbudowana z inicjatywy wielkiego Peryklesa w latach 447 p.n.e.-432 p.n.e., na cześć bogini Ateny (Atena Partenos), patronki miasta. Została zaprojektowana w porządku doryckim. Dzieła rzeźbiarskie zaprojektował Fidiasz, uważany za najwybitniejszego rzeźbiarza starożytnej Grecji. Wewnątrz świątyni stał gigantyczny posąg Ateny ze złota i kości słoniowej, najprawdopodobniej wyrzeźbiony osobiście przez Fidiasza;
- Erechtejon - świątynia w porządku jońskim zbudowana na cześć bohatera Erechteusza, poświęcona Posejdonowi i Atenie;
- Apteros (Nike bezskrzydła) 450 p.n.e.-421 p.n.e., - świątynia Nike w stylu jońskim; typ świątyni- amfiprostylos (dwustronna kolumnada) czterosłupowy;
- Propyleje (Propyleie) - budowla wejściowa.
- Pinakoteka - zbiór obrazów, dzieł sztuki, magazyn, skarbiec

edytuj Historia
- neolit - pierwsze ślady osadnictwa;
- X wiek p.n.e. - pierwsze ślady murów obronnych (o grubości 4,5 - 6 metrów)
- 1 połowa VI wieku p.n.e. - powstaje świątynia zwana Hekatompedonem
- ok. 560 p.n.e. - Pizystrat wznosi pierwsze propyleje i powiększa świątynię poświęconą Atenie
- 480 p.n.e. - Persowie niszczą świątynie i fortyfikacje Akropolu
- 447 p.n.e. - początek odbudowy Akropolu z inicjatywy Peryklesa - rozpoczęcie budowy Partenonu
- 438 p.n.e. - początek budowy Propyleji
- 424 p.n.e. - zakończono budowę świątyni Ateny Nike (Ateny zwycięskiej)
- 406 p.n.e. - zakończenie budowy Erechtejonu
- 334 p.n.e. - Aleksander Wielki po zwycięskiej bitwie nad Granikiem kazał zawiesić na Partenonie tarcze z pozłacanego brązu
- połowa III wieku p.n.e. - król Pergamonu Attalos I funduje grupę rzeźb dla uczczenia swego zwycięstwa na Galatami
- 27 p.n.e. - Rzymianie wznoszą świątynie Romy i Augusta
- 662 - Partenon zostaje przekształcony w kościół Matki Bożej
- 1456 - zdobycie Aten przez Turków - Parteneon zostaje przekształcony w meczet
- 26 września 1687 - flota wenecka podczas bitwy z Turkami ostrzelała Akropol, powodując eksplozję prochu zgromadzonego na Akropolu, która zniszczyła wiele budowli.
- 1834 - rozpoczęcie prac archeologicznych na Akropolu, trwających do dnia dzisiejszego
edytuj Bibliografia
- Praca zbiorowa pod redakcja Aleksandra Krawczuka, 2005, Wielka Historia Świata Tom 3 Świat okresu cywilizacji klasycznych, str. 132, Oficyna Wydawnicza FOGRA, ISBN 83-85719-84-9.
edytuj Zobacz też
edytuj Linki zewnętrzne
- Greece, Athens, Acropolis Virtual Tour with map and compass effect by Tolomeus (en)
Świątynia Apollina Epikuriosa w Bassaj • Akropol ateński • Stanowisko archeologiczne w Delfach • Średniowieczne miasto Rodos • Meteory • Góra Athos • Wczesnochrześcijańskie i bizantyńskie zabytki w Salonikach • Sanktuarium Asklepiosa w Epidauros • Stanowisko archeologiczne w Mistrze • Stanowisko archeologiczne w Olimpii • Klasztory Dafni, Osios Loukas i Nea Moni na Chios • Wyspa Delos • Pythagorion i Herajon na wyspie Samos • Stanowisko archeologiczne w Werginie • Stanowiska archeologiczne w Mykenach i Tirynsie • Zabytkowe centrum (chora) z klasztorem św. Jana Teologa oraz Grotą Apokalipsy na wyspie Patmos • Stare miasto w Korfu
Aktualny kurs dolara:
dolar amerykański(USD): 2,8844
Online News
Brak porozumienia między Google w Warner Music Group oznaczać może dla internautów, że z serwisu YouTube znikną wszystkie klipy tej wytwórni. Czy trzy pozostałe największe wytwórnie pójdą tą samą drogą? [read more]
Microsoft wydał przedterminową łatę na lukę, aktywnie wykorzystywaną w sieci przez przestępców. Połowa Polaków nie korzysta z Internet Explorera. Czego Polacy nie zobaczą na YouTube. Telekomunikacja Polska zabezpiecza komputery użytkowników neostrady. Wpis na forum nie podlega prawu prasowemu. Policja nagrodzona za nalot na studentów... [read more]
Zbyt wysokie koszty prawne skłoniły RIAA do zaprzestania pozywania internautów, pobierających nielegalnie muzykę z internetu. W zamian za to Stowarzyszenie podjęło współpracę z dostawcami internetu. [read more]
Trafiające na wysypiska śmieci zużyte baterie stanowią prawdziwą bombę ekologiczną. Zawierają one bowiem bardzo dużo toksyn, które są niebezpieczne tak dla zwierząt, jak i ludzi. Problem może rozwiązać pierwsza ogólnopolska kampania dotycząca zbierania zużytych baterii. [read more]
Ekspansja usługi Street View napotyka kolejne trudności. Tym razem Japończycy nie zgadzają się, by każdy mógł wirtualnie przejechać się ulicami miast Państwa Kwitnącej Wiśni. [read more]
Miasta
- Katowice
- Wrocław
- Warszawa
- Gdańsk
- Opole
- Bydgoszcz
- Lublin
- Sosnowiec
- Olsztyn
- Szczecin
- Gdynia
- Sopot
- Zakopane
- Kielce
- Konin
- Gliwice
- Tychy
- Bombaj
- Moskwa
- Seul
- Tokio
- Kair
- Pekin
- Londyn
- Teheran
- Bagdad
- Bangkok
- Kalkuta
- Toronto
- Sydney
- Aleksandria
- Melbourne
- Pusan
- Sofia
- Zagrzeb
- Praga
- Tallinn
- Helsinki
- Ateny
- Madryt
- Amsterdam
- Dublin
- Hawana
- Bejrut
- Wilno
- Ryga
- Oslo
- Belgrad
- Singapur
- Waszyngton
